Deutsche Bank waarschuwt voor ‘zachte financiële repressie’ in VS

Voor Europese beleggers zit er een opmerkelijk detail in de recente reddingsoperatie op de wereldwijde valutamarkten: toen de Verenigde Staten en Japan voor het eerst in dertig jaar gezamenlijk ingrepen om de yen te ondersteunen, verkochten de VS geen Amerikaanse staatsobligaties, maar euro’s. Die keuze onderstreept hoe voorzichtig Washington omspringt met de eigen obligatiemarkt. Volgens George Saravelos, hoofd valutaonderzoek bij Deutsche Bank, passen de recente ingrepen van het Amerikaanse ministerie van Financiën in een patroon dat hij omschrijft als ‘zachte financiële repressie’ — beleid dat erop gericht is de rente aan het lange eind van de Amerikaanse rentecurve kunstmatig in toom te houden.

Waarom de euroverkoop opvalt voor Europese lezers

Om de yen te ondersteunen kozen de VS ervoor euro’s van de hand te doen in plaats van in dollar luidende bezittingen te verkopen. Zo vermeden ze een verkoop van staatsobligaties, die de rente verder omhoog zou hebben geduwd. Ook Japan — de grootste buitenlandse houder van Amerikaanse schuld ter wereld — hield zijn obligaties vast en gebruikte in plaats daarvan een weinig bekend instrument van de Federal Reserve, de zogeheten FIMA-repofaciliteit. Via dat mechanisme kon Tokio dollars lenen met zijn obligatievoorraad als onderpand, en zo een beperkte vorm van liquiditeit verkrijgen zonder de markt te belasten.

Saravelos ziet zowel die obligatieopkoop als het aanmoedigen van de FIMA-faciliteit als vormen van zachte financiële repressie. Financiële repressie verwijst doorgaans naar beleid waarmee een overheid de rente kunstmatig laag houdt door de financiële markten te beïnvloeden.

Een aanpak met historische wortels

Landen hebben dit door de geschiedenis heen toegepast, vooral in periodes van hoge schulden. Zo drukten de VS en andere ontwikkelde economieën na de Tweede Wereldoorlog hun schuld-bbp-verhouding met behulp van financiële repressie. Conflicten en rampen zijn daarbij belangrijke factoren: een recent onderzoek naar driehonderd jaar Amerikaanse en Britse geschiedenis concludeerde dat oorlogen “altijd rampjaren” zijn voor houders van staatsschuld, door inflatie en repressie.

Volgens Saravelos verdwijnt de druk niet, maar verschuift die: als de marktprijs van Amerikaanse staatsobligaties niet mag dalen, moet de correctie plaatsvinden via een zwakkere dollar.

“Als de marktprijs van Amerikaanse staatsobligaties niet ‘mag’ dalen, moet de wisselkoersprijs van die obligaties in handen van buitenlandse beleggers zich aanpassen via een verzwakking van de dollar”, legt hij uit. Voor Europese en andere buitenlandse investeerders betekent dit dat het waardeverlies uiteindelijk terechtkomt in de valuta waarin zij hun bezit aanhouden.

De rol van de Federal Reserve

De volgende vraag is hoe de Federal Reserve reageert. Bessents stappen versoepelen feitelijk de financiële condities, wat de centrale bank normaal gesproken zou compenseren met verkrappende maatregelen. De Fed is bovendien bijzonder waakzaam voor inflatie, die al meer dan vijf jaar boven de doelstelling van 2% ligt, en verscheidene beleidsmakers staan klaar om de rente te verhogen. Voorzitter Kevin Warsh onthoudt zich echter van zogeheten forward guidance, waardoor Wall Street gissen blijft naar zijn koers.

“Als voorzitter Warsh de opkoop niet erkent als factor die de financiële condities versoepelt, zouden wij dat opvatten als een extra negatieve factor voor de dollar”, aldus Saravelos.

Beleggers zetten in op verdere waardevermindering

Sinds de aankondiging van de obligatieopkoop hebben markten hun inzet op de zogeheten ‘debasement trade’ opgevoerd: de prijzen van goud en bitcoin stegen op verwachtingen van verdere dollardevaluatie. De achterliggende oorzaken van de recente rentestijging — vooral de enorme schuld en tekorten — staan volgens de bronnen niet hoog op de agenda van de meeste politici.

Het federale begrotingstekort koerst dit fiscale jaar af op 2 biljoen dollar (ongeveer 1,9 biljoen euro), en de rentelasten op de schuld bedragen alleen al 1 biljoen dollar per jaar, een steeds groter deel van de uitgaven. Van serieuze bezuinigingen of belastingverhogingen is voorlopig geen sprake. Een recent onderzoekspaper van het Internationaal Monetair Fonds waarschuwde dat de wereld rijp is voor een nieuwe golf van financiële repressie: de omstandigheden die daar historisch mee samenhangen, zijn vandaag opnieuw aanwezig.

Denkt u dat het onderdrukken van de Amerikaanse rente de euro en uw spaargeld zal raken? Deel uw kijk op de gevolgen voor Europese beleggers.