De strijd om de opvolging van Christine Lagarde als president van de Europese Centrale Bank (ECB) wordt een tweekamp tussen Nederland en Spanje. Toen vrijdag om 17.00 uur de termijn voor kandidaturen sloot, waren alleen de Nederlander Klaas Knot en de Spanjaard Pablo Hernández de Cos voorgedragen. Beiden zijn oud-president van de centrale bank van hun land. Lagarde legt haar functie begin februari voortijdig neer. Volgens de NOS wordt naar verwachting half december besloten wie haar opvolgt. Volgens ingewijden mikken de lidstaten daarbij op de EU-top van 17 en 18 december.
- Alleen Klaas Knot (Nederland) en Pablo Hernández de Cos (Spanje) zijn kandidaat voor het ECB-presidentschap.
- Christine Lagarde stapt op 7 februari voortijdig op als president van de ECB.
- De opvolger heeft de steun nodig van ten minste 16 van de 21 eurolanden, die samen minimaal 65 procent van de bevolking van de eurozone vertegenwoordigen.
- Een beslissing wordt half december verwacht, mogelijk tijdens de EU-top van 17 en 18 december.
Twee ervaren centrale bankiers dingen naar de topfunctie
Spanje maakte de kandidatuur van Hernández de Cos bekend in een brief aan de voorzitter van de Eurogroep, Kyriakos Pierrakakis. Hernández de Cos is algemeen directeur van de Bank voor Internationale Betalingen (BIS) in Bazel en stond eerder aan het hoofd van de Spaanse centrale bank. De Spaanse vicepremier Carlos Cuerpo prees hem als een kandidaat met “een bedachtzame hand en inspirerend leiderschap”.
Met Knot schuift Nederland eveneens een voormalig centralebankpresident naar voren met veel ervaring in het monetaire beleid. Volgens n-tv werd al langer gespeculeerd over een duel tussen deze twee. Volgens het Roemeense G4Media waren zij, zoals verwacht, de enige twee die zich aanmeldden.
Persbureau Reuters typeert beide mannen als ervaren crisisbestrijders. Hun kandidatuur geeft volgens Reuters een signaal van continuïteit af: beiden hadden toegang tot de vergaderingen van de ECB-raad, die de rente in de eurozone vaststelt, en het grootste deel van hun loopbaan speelde zich af in de wereld van centrale banken.
Analisten verwachten weinig koerswijziging in het rentebeleid
Analisten verwachten dat geen van beide kandidaten het monetaire beleid op middellange termijn wezenlijk zal veranderen. Modupe Adegbembo, analist bij Jefferies, ziet wel een nuanceverschil. “Simpel gezegd wordt Knot gezien als ‘hawkish’, en De Cos als iets meer ‘dovish’, al zullen we de beleidsverschillen tussen de twee niet overdrijven”, aldus Adegbembo. Met ‘hawkish’ worden beleidsmakers bedoeld die hogere rentes nodig vinden om de inflatie te beteugelen. ‘Dovish’ staat voor een voorkeur voor lagere rentes, wat gunstig is voor de zwaar in de schulden zittende Zuid-Europese landen.
Ministers van Financiën bespreken maandag de kandidaten
De ministers van Financiën van de eurolanden buigen zich maandag in Brussel over de kandidaturen. “Op de volgende vergadering van 9 november zal de Eurogroep deze kandidaten beoordelen”, zei Pierrakakis. Knot en Hernández de Cos zijn niet aanwezig bij het overleg achter gesloten deuren, maar hun nationale ministers zullen er voor hun landgenoot pleiten.
De nieuwe ECB-president wordt door de EU-landen benoemd op aanbeveling van de eurolanden. Volgens Europese diplomaten kunnen de politieke onderhandelingen in een stroomversnelling raken tijdens een informele top van EU-leiders in Dublin, eind volgende week.
De uitkomst hangt niet alleen af van het profiel van de kandidaten, maar ook van politieke compromissen tussen de grote eurolanden over de verdeling van de ECB-topfuncties.
Duitsland en Frankrijk azen op andere posten in de ECB-directie
Volgens Politico maakt de race om het presidentschap deel uit van bredere onderhandelingen tussen Spanje, Nederland, Duitsland en Frankrijk over de bezetting van de zeskoppige directie van de ECB. Die directie houdt toezicht op de dagelijkse gang van zaken bij de centrale bank, die de rente vaststelt met als doel de inflatie op middellange termijn op 2 procent te houden.
Berlijn wil de zetel behouden van de Duitse econoom Isabel Schnabel, die begin januari 2027 vertrekt naar het Internationaal Monetair Fonds. Kandidaten voor haar opvolging kunnen zich tot 27 november melden. Parijs heeft zijn zinnen gezet op de functie van hoofdeconoom, die vrijkomt wanneer de achtjarige termijn van de Ier Philip Lane op 31 mei afloopt.
Nog nooit stond een Duitser aan het hoofd van de ECB, die in Frankfurt is gevestigd. Volgens n-tv zal Duitsland als grootste economie van de eurozone bij de komende benoemingen in de directie hoe dan ook aan bod komen. Bovendien is met Ursula von der Leyen al een Duitse voorzitter van de Europese Commissie. Duitsland leverde eerder twee keer de hoofdeconoom van de ECB: Otmar Issing (1998-2006) en Jürgen Stark (2006-2011). In de komende weken en maanden zijn er volgens Duits regeringswoordvoerder Stefan Kornelius veel gelegenheden om “een tableau” op te stellen. “En daaraan zal de bondsregering deelnemen”, voegde hij eraan toe.
Het vertrek van Lagarde geeft de Europese regeringsleiders de kans om haar opvolging te regelen vóór de Franse verkiezingen in het voorjaar.
Bovendien maakt haar vertrek volgens n-tv de weg vrij voor een pakketoplossing, waarin ook de leiderschapsposten worden meegenomen die volgend jaar vrijkomen.































