De werkloosheid onder migranten in Nederland stijgt duidelijk sneller dan onder andere groepen. Dat blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) woensdag publiceerde. Van de mensen die buiten Nederland zijn geboren, was in de eerste drie kwartalen van dit jaar 6,9 procent werkloos, tegen 5,8 procent in 2024. Ook onder de tweede generatie loopt de werkloosheid op. Onder mensen met een Nederlandse herkomst steeg die nauwelijks. Hoe de toename vrijwel uitsluitend onder migranten en hun kinderen te verklaren is, weet het CBS nog niet.
- De werkloosheid onder migranten steeg van 5,8 procent in 2024 naar 6,9 procent in de eerste drie kwartalen van dit jaar.
- Onder de tweede generatie ging de werkloosheid van 5,3 naar 6 procent, onder mensen met een Nederlandse herkomst van 2,9 naar 3,0 procent.
- Van de migranten tussen 15 en 25 jaar was 15,3 procent werkloos, tegen 7 procent van hun leeftijdsgenoten met een Nederlandse herkomst.
- De totale werkloosheid in Nederland kwam in de eerste drie kwartalen uit op 4,0 procent.
Achterstand van migranten groeit opnieuw na jaren van stabiliteit
De cijfers betekenen een kentering. Tot 2022 werd het verschil tussen de werkloosheid onder migranten en het gemiddelde kleiner, daarna bleef het tot 2024 stabiel. In de afgelopen kwartalen is de kloof weer gegroeid.
“We zien het afgelopen jaar dat de werkloosheid in heel Nederland iets is gestegen, maar er zijn wel verschillen”, zegt CBS-econoom Peter Hein van Mulligen tegen de NOS. “Als je kijkt naar mensen met een Nederlandse herkomst, dus die in Nederland geboren zijn en ook hun ouders, dan is die stijging maar heel klein.”
Die groep tweede generatie bestaat uit mensen die in Nederland zijn geboren en van wie een of beide ouders in het buitenland zijn geboren. Hun werkloosheidspercentage ging van 5,3 procent in 2024 naar 6 procent dit jaar.
Opleiding en leeftijd spelen mogelijk een rol
Een sluitende verklaring heeft het CBS nog niet. “Het heeft misschien te maken met hun opleidingsniveau”, zegt Van Mulligen. Het statistiekbureau ziet dat de werkloosheid sterker stijgt onder migranten met minder diploma’s. “Zij hebben meer moeite met het vinden van werk en zitten vaak in kwetsbaardere posities.”
Van alle mensen met minder diploma’s was in de eerste drie kwartalen 3,8 procent werkloos. Onder migranten in die groep lag dat op 6,5 procent, onder mensen met een Nederlandse herkomst op 2,1 procent.
Van alle migranten met minder diploma’s was 6,5 procent werkloos, ruim drie keer zoveel als de 2,1 procent onder mensen met een Nederlandse herkomst.
Het CBS kijkt daarbij ook naar de zogeheten startkwalificatie: een diploma havo, vwo of mbo niveau 2 of hoger, waarmee de kans op een baan groter is. “Zonder die basis zie je dat je kans op de arbeidsmarkt verkleint”, aldus Van Mulligen.
Daarnaast speelt leeftijd volgens de econoom mee. “Migranten zijn over het algemeen jonger en jongeren zijn over het algemeen vaker werkloos.” De jeugdwerkloosheid bedroeg in de eerste drie kwartalen 9 procent. Onder migranten van 15 tot 25 jaar was 15,3 procent werkloos, onder Nederlanders in dezelfde leeftijdsgroep 7 procent.
Meer werkzoekenden op een nog altijd krappe arbeidsmarkt
Van Mulligen benadrukt dat de Nederlandse arbeidsmarkt nog steeds krap is. “De werkloosheid is gegroeid, dat komt vooral doordat meer mensen op zoek zijn gegaan naar werk”, legt hij uit. Dat kan ook voor migranten gelden: omdat zij zagen dat het goed ging op de arbeidsmarkt, gingen ook zij op zoek naar een baan.
Het CBS rekent iemand alleen tot de werklozen als die persoon actief naar werk zoekt en direct beschikbaar is. Er is daarnaast een grote groep mensen die niet werkt, maar ook niet tot de beroepsbevolking wordt gerekend omdat ze geen werk zoeken.
Hoogleraar ziet signaal voor inburgeringsbeleid
Tesseltje de Lange, hoogleraar Europees migratierecht aan de Radboud Universiteit, noemt de bevindingen tegenover de NOS “een boodschap voor iedereen die betrokken is bij inburgering”. Vluchtelingen en migranten moeten hun inburgeringstraject afronden, en dat is vaak lastig te combineren met een voltijdbaan.
“Op basis hiervan zou je kunnen stellen dat we de focus van het inburgeringsbeleid veel meer moeten verleggen naar onderwijs en startkwalificaties, om de stijgende werkloosheid aan te pakken”, zegt De Lange.
Vorige week maakte het kabinet bekend dat het werkende vluchtelingen en vluchtelingen die voor jonge kinderen zorgen meer tijd wil geven om aan hun inburgeringsplicht te voldoen. Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie erkende daarbij dat inburgeren tijdrovend is en vaak moeilijk te combineren met werk. Hij hoopt dat meer vluchtelingen eerder de arbeidsmarkt op gaan als ze meer tijd krijgen om in te burgeren.































